Program magazynowy dla branży motoryzacyjnej: numery katalogowe i zamienniki, strefy szybkich pozycji, kompletacja drobnych zamówień, kody EAN i zwroty części.
Magazyn części zamiennych pracuje na innych proporcjach niż magazyn palet. Jedna hala mieści tysiące indeksów, większość z nich to drobne przedmioty, a zamówienie obejmuje często jedną sztukę albo kilka. Warsztat dzwoni rano, bo samochód stoi na podnośniku, i oczekuje dostawy jeszcze tego dnia. Przy takim profilu o wyniku decyduje nie powierzchnia, tylko szybkość, z jaką system odnajdzie właściwy numer i właściwe miejsce na półce.
Ta strona opisuje, jak uporządkować taki magazyn w programie Studio WMS.net: od kartoteki z numerami katalogowymi, przez układ stref i kompletację drobnych zamówień, po zwroty części. Funkcje produktu podajemy tylko tam, gdzie opisuje je dokumentacja na tej witrynie. Resztę zostawiamy analizie przedwdrożeniowej.
Specyfika magazynu części zamiennych
Cechy profilu i ich skutki dla procesów magazynowych.
Branża motoryzacyjna obejmuje hurtownie części i magazyny sieci warsztatów, a także sklepy internetowe i centra dystrybucyjne. Łączy je podobny profil asortymentu. Tabela zestawia jego cechy z tym, co z nich wynika dla organizacji pracy.
| Cecha profilu | Co oznacza w praktyce | Skutek dla magazynu |
|---|---|---|
| Tysiące indeksów (SKU) | Wiele pozycji, z których każda ma na stanie niewielką ilość | Kartotekę trzeba przeszukiwać po wielu numerach, a lokalizacji nie da się zapamiętać |
| Małe gabaryty | Części leżą w pojemnikach i na półkach, po kilka indeksów obok siebie | Skan miejsca i skan towaru muszą iść w parze |
| Szybka rotacja wąskiej grupy | Niewielka część indeksów zwykle generuje większość pobrań | Te pozycje muszą leżeć najbliżej wydania |
| Numery OE, OEM i zamienniki | Ta sama część ma numer producenta, numer oryginału i numery odpowiedników | Klient pyta o jeden numer, a na półce towar leży pod innym |
| Drobne i pilne zamówienia | Zamówienie liczy kilka sztuk, a termin bywa liczony w godzinach | Kolejka kompletacji potrzebuje priorytetów i grupowania |
Przy tysiącach małych indeksów pomyłka nie bierze się z braku staranności, tylko z podobieństwa: dwie części różnią się jedną cyfrą w numerze albo jednym wariantem montażowym. Skan zastępuje tu ocenę na oko.
Dlatego magazyn tego typu opiera pracę na terminalu z Androidem. Magazynier skanuje miejsce i towar, a system porównuje odczyt ze zleceniem. Ten sam mechanizm obsługuje przyjęcia i wydania.
Kartoteka z numerami katalogowymi i zamiennikami
Jedna część, kilka numerów: który z nich jest kluczem w systemie.
Część zamienna ma zwykle kilka tożsamości. Producent nadaje jej numer katalogowy, a producent pojazdu może mieć dla niej własny numer oryginału (OE). Dostawcy rynku wtórnego dopisują numery odpowiedników. Do tego dochodzi kod EAN, jeśli opakowanie go ma, oraz indeks nadany w firmie. Klient pyta o numer, który zna, więc magazyn musi trafić od dowolnego z nich do tej samej pozycji.
| Numer | Kto go nadaje | Do czego służy w magazynie |
|---|---|---|
| SKU | Firma prowadząca magazyn | Klucz kartoteki, występuje na wszystkich dokumentach magazynowych |
| Numer katalogowy producenta | Producent części | Wyszukiwanie pozycji przez handlowca i klienta |
| Numer OE | Producent pojazdu lub dostawca oryginalnego wyposażenia | Dobór części do pojazdu i wskazanie odpowiednika |
| Numer zamiennika | Producent części rynku wtórnego | Alternatywa, gdy brakuje pozycji o szukanym numerze |
| EAN | Producent, na podstawie numeracji GS1 | Odczyt skanerem przy przyjęciu i wydaniu |
W kartotece asortymentu Studio WMS.net każdy towar ma unikalny SKU i jednostkę miary. Zakładka Dane ewidencyjne zawiera pola, które odpowiadają powyższej tabeli:
- SKU - indeks generowany przy zakładaniu kartoteki, niepowtarzalny dla towaru,
- Numer artykułu - miejsce na numer katalogowy, pod którym towar zna producent albo dostawca,
- EAN - kod odczytywany skanerem, z wyszukiwarką przy polu,
- Producent i dostawca - osobne pola, które odróżniają markę części od źródła zakupu.
Dokumentacja Studio WMS.net nie opisuje osobnej tabeli zamienników ani wymiany z katalogami części. Odwzorowanie numerów OE i odpowiedników ustala się więc w analizie przedwdrożeniowej. Do rozważenia jest pole Opis oraz własne cechy asortymentu, których zakładka Inne pozwala zdefiniować trzy. Numery OE i odpowiedników firmy czerpią często z katalogów, a w Europie powszechnym standardem jest TecDoc. Czy taki katalog zasila kartotekę, rozstrzyga projekt.
W magazynie obowiązuje prosta zasada: zamiennik jest innym indeksem. Jego wydanie wymaga zgody handlowca albo klienta, a dokument WZ pokazuje towar faktycznie wydany, nie zamówiony.
Lokalizacje i strefy: szybkie pozycje blisko wydania
Układ stref wynika z rotacji, a nie z kolejności numerów katalogowych.
Zasadę opisuje strona o zarządzaniu lokalizacjami: towary pobierane najczęściej leżą blisko strefy wydań, podobnie jak produkty zamawiane razem. W magazynie części daje to dwa poziomy. Strefa pobrań mieści niewielką liczbę szybko rotujących pozycji w pojemnikach w zasięgu ręki. Strefa zapasu leży dalej i trzyma resztę asortymentu oraz rezerwę do uzupełnień.
Podział na szybkie i wolne pozycje wyznacza analiza ABC i XYZ. Klasa A ma największy udział w pobraniach i trafia do strefy pobrań, klasa C leży najdalej. Klasyfikację trzeba odświeżać, bo rotacja części zmienia się sezonowo, na przykład przed zimą.
Uzupełnianie strefy pobrań odbywa się przesunięciem z zapasu. W Studio WMS.net każde przesunięcie to osobny dokument z lokalizacją źródłową i docelową oraz ilością, a opis modułu wymienia wprost uzupełnianie buforów pick face. Stan lokalizacyjny zmienia się w czasie rzeczywistym.
Zajętość widać na mapie magazynu: kolor pokazuje stopień zapełnienia lokalizacji, a kliknięcie otwiera panel z asortymentem i ilościami.
Kompletacja i pakowanie drobnych zamówień
Wiele krótkich zleceń, kilka pilnych i jedna lista, która je porządkuje.
Zamówienie na części rzadko przekracza kilka pozycji, ale zleceń jest dużo, a część z nich ma termin liczony w godzinach. Pierwszym narzędziem jest priorytet. Nagłówek zlecenia w Studio WMS.net zawiera pole priorytetu, a pilne zlecenia trafiają na górę kolejki.
Drugim narzędziem jest metoda zbierania. Przy wielu krótkich zamówieniach z powtarzającymi się pozycjami sprawdza się kompletacja zbiorcza: magazynier raz podchodzi do lokalizacji, a sztuki rozdziela na zamówienia na stanowisku sortowania. Kompletacja falowa pasuje do stałych godzin odjazdu kuriera. Pilne zlecenie lepiej zebrać osobno, poza falą. Strategie porównuje strona o programie do kompletacji.
Ścieżka na terminalu jest ta sama dla każdej pozycji: skan lokalizacji, skan towaru, ilość i następna pozycja. W magazynie części skan towaru ma szczególną wagę, bo sąsiednie pojemniki zawierają części o niemal identycznych numerach. Gdy w lokalizacji brakuje sztuk, magazynier zgłasza ilość faktycznie znalezioną, a różnica zostaje w zapisie zlecenia. Biuro decyduje, czy dobrać towar z innej lokalizacji, czy wysłać zamówienie częściowo.
Kontrola na pakowaniu domyka proces. Dwa elementy decydują o jej wartości:
- Zgodność pozycji i ilości - skan każdej części porównuje ją z zamówieniem, a suma sztuk musi zgadzać się z listą po korektach braków,
- Opakowanie i etykieta - karton i etykieta przewoźnika muszą pasować do zamówienia, a części wrażliwe wymagają dodatkowego zabezpieczenia.
Część magazynów stosuje pełną kontrolę skanem tylko dla zleceń o wysokiej wartości. Układ stref od przyjęcia po zwroty opisuje strona o magazynie wysyłkowym.
Kody kreskowe EAN i etykiety na częściach
Co zrobić, gdy część ma kod producenta, a co, gdy go nie ma.
Skan EAN działa tylko wtedy, gdy kod producenta jest zapisany w kartotece przy właściwym indeksie. EAN-13 koduje wyłącznie cyfry, więc numeru katalogowego z literami ani lokalizacji z literami nie da się w nim zapisać. Dla takich danych służy Code 128, który według strony o kodach kreskowych w Studio WMS.net obsługuje cyfry i litery.
| Kod | Co koduje | Zastosowanie w magazynie części |
|---|---|---|
| EAN-13 | Numer GTIN pojedynczej sztuki, tylko cyfry | Część w opakowaniu jednostkowym od producenta |
| Code 128 | Cyfry i litery | Numer katalogowy albo indeks na etykiecie wewnętrznej, miejsce składowania |
| EAN-128 z numerem SSCC | Identyfikatory GS1 jednostki logistycznej | Karton zbiorczy i paleta od dostawcy |
Skorowidz kodów pozwala wskazać kolumnę tabeli, z której powstaje kod, a przy wydruku dokumentu system uzupełnia kody brakujące na pozycjach. Tak można oznaczyć część, która przyszła bez kodu, oraz miejsca składowania. Etykiety drukuje się z systemu, co opisuje strona o etykietowaniu produktów.
Kod ma osobny wpis na każdym poziomie opakowania, bo inny ma sztuka, a inny karton zbiorczy. Gdy producent zmieni opakowanie i nada nowy numer, skan nie znajdzie towaru, dopóki nowy kod nie trafi do kartoteki. Zasady numeracji publikuje GS1 Polska.
Zwroty i reklamacje części
Zwrot nie wraca na półkę, dopóki ktoś nie oceni, co stało się z częścią.
Część wraca z dwóch powodów: została dobrana nietrafnie albo okazała się uszkodzona lub wadliwa. Pierwszy przypadek dotyczy numeru, który pasował w katalogu, ale nie do tego wariantu pojazdu.
Zwrot przyjmuje się dokumentem przyjęcia i kieruje do wydzielonej lokalizacji na czas oceny. Do tego czasu nie wchodzi on do stanu dostępnego do sprzedaży. Tak przebiega to przy zwrotach w Studio WMS.net opisanych na stronie o magazynie wysyłkowym, a ten sam schemat da się zastosować do części. Do sprzedaży liczy się wyłącznie zapas dostępny, a zapas zablokowany, w tym kwarantanna i towar z reklamacji, pozostaje od niego oddzielony.
| Powód zwrotu | Decyzja po ocenie | Miejsce do czasu decyzji |
|---|---|---|
| Nietrafny dobór numeru | Nieużywana część w oryginalnym opakowaniu wraca na stan pod tym samym indeksem | Wydzielona lokalizacja zwrotów |
| Błąd kompletacji | Korekta wydania i ponowna wysyłka właściwego numeru | Wydzielona lokalizacja zwrotów |
| Uszkodzenie w transporcie | Protokół i zgłoszenie szkody u przewoźnika | Zapas zablokowany |
| Wada części | Reklamacja u dostawcy albo producenta | Zapas zablokowany, kwarantanna |
Podział w tabeli jest przykładowy, bo reguły oceny i terminy ustala procedura firmy.
Co w magazynie części ustala analiza przedwdrożeniowa
Obszary, których dokumentacja produktu nie rozstrzyga z góry.
Strona opisuje, co robi Studio WMS.net według dokumentacji, ale część decyzji zależy od profilu firmy. Cztery sprawy trzeba rozstrzygnąć przed wdrożeniem:
- Numeracja - które numery są kluczem wyszukiwania i gdzie zapisuje się zamienniki,
- Źródło danych - czy kartoteka powstaje z systemu ERP albo katalogu części, czy jest wprowadzana ręcznie,
- Strefy - podział na zapas i strefę pobrań oraz zasady klasyfikacji ABC,
- Zwroty - ścieżka oceny, lokalizacja zwrotów i reguły reklamacji.