Analiza ABC oraz XYZ

W momencie gdy stosujemy analizę XYZ zapasów w magazynie poszczególne rodzaje materiałów dzielone są na trzy podstawowe grupy.

Analizy zapasów w magazynie wysokiego składowania mają bardzo duże znaczenie, gdyż pozwalają optymalizować zapasy.

  • grupa X (regularne zapotrzebowanie), czyli materiały, na które jest regularne zapotrzebowanie przy założeniu możliwości występowania niewielkich wahań, jak również wysoką dokładnością prognozowania poziomu tego zapotrzebowania (zużycia), ciągłe zużycie, wahania okazyjne równające się wielkości niedostatków < 20 % stałego zużycia.
  • grupa Y (wahania sezonowe występujące w popycie), materiały te charakteryzują się zapotrzebowaniem mającym charakter wahań sezonowych lub/i występowaniu istotnego przyrostu ze średnią trafnością prognoz; zużycie podlega silnym wahaniom wynoszącym 20-50 % stałego zużycia.
  • grupa Z (zapotrzebowanie występujące sporadycznie), materiały te zakwalifikowane do grupy Z charakteryzują się bardzo nieregularnym zapotrzebowaniem i niską dokładnością jego prognoz; zużycie podlega silnym wahaniom wynoszącym > 50 % zużycia stałego.
Istotną cechą materiałów w analizie XYZ jest dokładność prognozowania poziomu ich zapotrzebowania.

Jeżeli analiza XYZ zostanie włączona przez sferę zaopatrzenia jako instrument wsparcia decyzyjnego to na jej podstawie może okazać się celowe aby dla materiałów zakwalifikowanych do grupy X opracować system zaopatrzenia zsynchronizowanego z procesami produkcyjnymi, dla grupy Y, system zaopatrzenia z zadaniem utworzenia określonego poziomu zapasów magazynowych, a w odniesieniu do grupy Z system zaopatrzenia zgodny z nieregularnymi potrzebami.

W powyższej tabeli przedstawione  jest powiązanie metod ABC oraz XYZ, co ułatwia podjęcie odpowiednich działań w sferze gospodarki materiałowej.

Materiały w polu XA powinny być traktowane ze szczególną starannością, z uwagi na wysoką wartość, a ich zapasy powinny być niskie, ponieważ występuje wysoka dokładność prognozowanie ich zużycia.

Materiały w polu ZC, dla nich dokonuje się rutynowych działań w sferze gospodarki zaopatrzeniowej z powodu niskiej wartości. Poziom ich powinien być dość wysoki, gdyż istnieje niska dokładność prognozy poziomu zapotrzebowania na nie.